Verbs

Verbs
Verbs

Fiil cümlenin en önemli elemanıdır. 

► Bazı fiiller bir harekete veya olaya işaret eder. Bunlara aksiyon fiili denir.

Örnek: take: almak, bring: getirmek, fly: uçmak, eat: yemek, run: koşmak,

► Bazı fiiller bir oluşumu (occurrence) belirtir: 

Örnek: decompose: ayrışmak,  glitter: parıldamak gibi.

► Bazı fiiller  yaşanılan hali açıklar : 

Örnek, exist:  var olmak, live: yaşamak,  stand: durmak, dayanmak gibi.

► Bazı fiiller aksiyon değil, zihinseldir.


Örnek: dream: rüya görmek, hear: duymak, wonder: merak etmek, look: bakmak gibi


Kısaca, fiiller iş,hareket, oluş, durum bildiren sözcüklerdir.

Fiil, eylemi yapan kişiye, zaman kipine, cinsiyet vs. gibi birçok faktöre göre değişiklik gösterir.

 

1- Geçişli Fiiller – Transitive Verbs

Geçişli fiil her şeyden önce bir aksiyon, hareket fiilidir. Cümledeki anlamının tam olabilmesi için mutlaka bir direkt nesneye ihtiyaç duyar. Yani, fiildeki hareket nesneye dolaysız şekilde aktarılır.


Başka bir tanımla, nesne alabilen, yani eylemin etkisinin başka varlıklar üzerine geçtiğini belirten fiillere geçişli fiiller denir.

Örnekler:

- I punched him.  (Onu dövdüm.)

- She kissed her daughter  (Kızını öptü.)

- We love each other. (Birbirimizi severiz.)

- He saw his wife. (Karısını gördü.)

Cümlede direkt bir nesne yoksa, geçişli fiil tam değildir. Mesela; 

- The child broke. (Çocuk kırdı)  Eksik 

- The child broke the vase. (Çocuk vazoyu kırdı.) Tam

Bir fiilin geçişli olup olmadığını anlamak kolaydır. Bunun için, hareket bir kimseye veya bir şeye mi yapılıyor diye sormak gerekir. Yanıt evet ise, fiil geçişlidir.

- The judge sentenced.. (Hakim mahkum etti)

soru; kimi mahkum etti?

- The judge sentenced the murderer. (Hakim caniyi mahkum etti.) 

- I see. (Görüyorum, anlıyorum) 

soru: kimi?

- I see the sky.  (Gökyüzünü görüyorum.)

 

2-Geçişsiz Fiiller (Intransitive Verbs)


Geçişsiz fiil de bir aksiyon fiilidir. Ama direkt bir nesnesi yoktur. Aksiyon bir kimseye veya eşyaya nakledilmeden 
sona erer veya bir zarf tarafından değiştirilir. Bu fiillerle kurulan cümlelerde nesne bulunmaz; eylemin etkisi 
yalnız özne üzerindedir. Başka bir deyimle, öznenin yaptığı kendine dönüktür.

Bir fiilin geçişsiz olup olmadığını anlamak için, aksiyonun bir şekilde, bir yönde veya bir dereceye kadar yapılıp 
yapılmadığını sormak gereklir.

- He died. (Öldü)


- I fell. (Düştüm)


- You smiled. (Gülümsedin)

Gördüğünüz gibi, yukarıdaki hareketlerin hiçbiri başka birisine veya başka bir şeye transfer edilmemiştir.

 

3- Verbs That Function Both Transitive and İntransitive (Hem Geçişli hem Geçişsiz Olabilen Fiiller)


Bazı fiiller, duruma göre, geçişli de olabilir, geçişsiz de.

- She laughed. (Güldü.) Geçişsiz


- She laughed at me. (Bana güldü) Geçişli 


- I understand. (Anlıyorum)


- I understand her. (Onu anlıyorum.)

 

4- Linking Verbs (Bağlantı Fiilleri)


Bağlantı Fiili cümledeki aksiyonu değil, özneyi tarif eder, özne hakkında malümat verir. Bazen fiil veya fiil benzeri bir unsurdur. Cümledeki özneyi yüklem ile bağlar, Bir hareket veya hali ifade etmez.


Bunun başlıca örneği ve en yaygın olanı, “olmak – to be” fiilidir.


- She is a nice girl. (O hoş bir kızdır.)

- We are friends  (Biz arkadaşız.)

Diğer bağlantı fiilleri şunlardır:


become:  olmak 

Get:  elde etmek, almak

Seem: görünmek

Feel: hissetmek, duymak

appear: görünmek 

Continue: devam etmek, sürdürmek

Taste: tatmak

Remain: kalmak

Sound: ses vermek, gibi görünmek

Grow: büyümek, olmak,..laşmak, leşmek

Stay: kalmak, ikamet etmek 

Look: görünmek,

smell: kokmak

 

EXAMPLES (ÖRNEKLER)


- She is a doctor of bioethics. (Biyotik doktoru oldu.)


- He became an engineer. (O mühendis oldu.)


- It smells bad. (Kötü kokuyor.)

 
- He looks angry. (Kızgın görünüyor.)


- You are growing old. (İhtiyarlıyorsun.)


- I feel okay. (Kendimi iyi hissediyorum.)


- She continued her speech. (Konuşmasına devam etti.)


Dikkat : Yukarıdaki filler özneyi tanımlıyor, ancak öznenin yaptığı bir hareketi ifade etmiyor.


Bağlantı fiili özneye ait içinde bulunulan özellik veya koşulu belirtir. Özneyi cümlede eşdeğer bir kelimeye bağlar. 

Check-up indicates that Merih is healthy = Check up Merih’in sağlıklı olduğunu gösteriyor.

Özne Merih, healthy kelimesine bağlanmıştır ki bu kelime Merih için veya onu tanımlamak için söylenmiştir

 

 5- Regular Verbs (Düzenli (Kurallı) Fiiller)

Düzenli Fiiller belli bir çekim kuralına tabidir.

Want: istemek 

I want: İstiyorum

You want: İstiyorsun 

She,he,it wants: istiyor

We want: İstiyoruz

You want: İstiyorsunuz

They want: İstiyorlar 

Gördüğünüz gibi, düzenli(kurallı) fiiller zamire göre değişmez. Tek istisna olan 3. halde(she,he, it), “s” takısı alır.

İngilizcede fiillerin üç şekli bulunur. Birincisi kök (base) şekil veya birinci haldir. Buna infinitive (mastar) denir.

İkincisi, basit geçmiş(simple past) halidir. Buna ikinci hal denir. Üçüncüsü past participle denen üçüncü halidir. 
Düzenli fiillerde 2.ve 3. şekli oluşturmak çok kolay olup, sadece kökün sonuna “ed” eklemek yeterlidir. 

EXAMPLES (ÖRNEKLER)

Like  liked liked 
Talk =talked talked 
Walk  walked walked 

 

6-Düzensiz (Kuralsız Fiiller)

Ancak bir çok fiil yukarıdaki kalıba uymaz. Bunlara düzensiz (kuralsız) fiiller denir.

Bu fiilerin 2. ve 3. halleri bir kurala tabi değildir. Gerçi Bazılarında bir kalıp görülür. Ama bunları kural olarak 
görmek yanlış olur.


Spring, sprang, sprung

Drink, drank drunk 

Blow, esmek blew blown

Reklam

4- VERBS

4- VERBS

Reklam